Δευτέρα, 17 Σεπτεμβρίου 2012

*** Γιατί ο Joseph Beuys επιστρέφει ξανά στην επικαιρότητα; **********

                   "... just as you have come to me, because of what I've made, and we can talk about it ... “ Beuys ”

beuys 1

                                                                                                                                         Της Βασιλίκας Σαριλάκη

Πριν λίγες μέρες εγκαινιάστηκε στο Μουσείο Μοντέρνας Τέχνης της Μόσχας, η πρώτη μεγάλη αναδρομική του Beuys στην Ρωσία και θα διαρκέσει μέχρι τις 18 Νοεμβρίου. Η έκθεση Appeal for an Alternative γίνεται στα πλαίσια του έτους της Γερμανίας στην Ρωσία (2012/13) και εξερευνά την έννοια του “εναλλακτικού” στην ζωή και το έργο του ιδιοφυούς αυτού καλλιτέχνη που επηρέασε καταλυτικά την σύγχρονη Τέχνη..

Ειρωνεία της τύχης σκέφτηκα..34 χρόνια ακριβώς πριν, στο ομότιτλο μανιφέστο του* ο Beuys μιλούσε για την καταστροφική τάση της Γερμανίας κι έκανε έκκληση στην Κεντρική Ευρώπη να σεβαστεί επιτέλους τον Νότο. Πριν αναρωτηθούμε –έλεγε- “τι να κάνουμε”, χρειαζόμαστε να δούμε “Πως πρέπει να σκεφτόμαστε”.. Τί επίκαιρη συμβουλή για κάποιους Γερμανούς ηγέτες που πάνε να διαλύσουν την Ευρωζώνη αντί να ενισχύουν την συνεργασία των λαών.. Μιλούσε ακόμα για την οικονομική και οικολογική κρίση, την ανάγκη υιοθέτησης άλλου προτύπου πλην του καπιταλισμού και του τότε κομμουνισμού αλλά και την κρίση Νοήματος στους νέους.. Η βασική αιτία της κρίσης προσέθετε είναι η διαπλοκή Χρήματος και Κράτους.. Σαν να μην πέρασε μια μέρα!

the pack,1971                                              Joseph Beuys instaling "The Pack" in the Moderna Museet, Stockholm, 1971                 

Τελικά αναρωτιέται κανείς:Τι ήταν ο σημαντικότερος μεταπολεμικός καλλιτέχνης της Ευρώπης; Ένας πολιτικός προφήτης;Ένας θαυματοποιός της σύγχρονης τέχνης ή ένας τσαρλατάνος όπως έγραψαν κάποτε γι’ αυτόν αμερικανοί κριτικοί; Ένας μποξέρ "για την άμεση δημοκρατία", ή ένας στυλίτης; Γιατί έκανε τέχνη με νεκρούς λαγούς και κογιότ; Τι εννοούσε λέγοντας πως "όλοι οι άνθρωποι είναι καλλιτέχνες; Θα μπορούσα να γράψω απεριόριστα κείμενα για τον Beuys. Αυτή είναι μια εισαγωγή..Ο άνθρωπος αυτός είναι μια εποποιία τέχνης από μόνος του..

Μια υγρασία ομίχλης πλανάται γύρω από το έργο του Joseph clip_image002Beuys. Ο μύθος της ζωής του, η αντισυμβατική του τέχνη, η πολιτική δράση κι οι μεταφυσικές απόψεις του γέννησαν κόντρες αλλά και πάθη. Mερικοί τον χαρακτήρισαν « σαμάνο». Που με τελετουργικές χειρονομίες προσπάθησε να εξιλεώσει το κακό.. Να το σκορπίσει στον άνεμο.. Τα κατάφερε;

Είναι δύσκολο να τον φανταστεί κανείς σήμερα, να κάνει τον στυλίτη για 24 ώρες σε μια γκαλερί. Να πλένει τα πόδια των θεατών. Να παίζει μποξ "για την άμεση δημοκρατία" ή να φυτεύει μαζί με άλλους 7.000 βελανιδιές στα πλαίσια της "κοινωνικής γλυπτικής" του.

Ν' απαγγέλλει τραγωδία σαν θέατρο του παραλόγου. Να διδάσκει επί οχτάωρα μια ανθρωποσοφική πραγματεία περί τέχνης στους απορημένους θεατές. Και ν' αναρωτιέται υπαινικτικά σε μια δράση του "Πως μπορείς να εξηγήσεις σ' έναν νεκρό λαγό το νόημα της τέχνης;". Ο μοντερνισμός όμως  τα λάτρεψε όλα αυτά.. Το ίδιο κι η Ιστορία Τέχνης.

 

           clip_image004

 

 

 

 

 

Joseph Beuys (left) and Abraham David Christian boxing at Documenta V, in Kassel, Germany, Oct. 8, 1972

 

Ο Beuys προσπάθησε να θεραπεύσει - όπως έλεγε - το "κοινωνικό σώμα" από τις πληγές. Από το ηθικό τραύμα ενός ανηλεή αιώνα που παρήγαγε 2 παγκόσμιους πολέμους. Μ' ένα φευγάτο βλέμμα που συνόδευε πάντα την ντελικάτη του φυσιογνωμία ανέλαβε να ενσαρκώσει ο ίδιος, με το σώμα του, μια "κινητή δημιουργία".

Στάθηκε ευγνώμων στην καθημερινότητα που ο φίλος του, μουσικός John Cage ονόμασε "Θέατρο της ζωής". Σ' αυτό το θέατρο έπαιξε πολλές πράξεις.

clip_image006Joseph Beuys, 100 FrontalViews, 1980, Collection of the National Gallery of Canada

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Γεννήθηκε από "μια πληγή κλεισμένη με λευκοπλάστη" όπως γράφει στην βιογραφία του. Στην αρχή ήθελε να γίνει γιατρός. Αλλά ο πόλεμος τον κατέταξε πιλότο ενός βομβαρδιστικού αεροπλάνου στο μέτωπο της Ρωσίας. Το αεροπλάνο έπεσε. Αναίσθητο, θαμμένο στο χιόνι, με το κεφάλι τσακισμένο τον βρήκαν κάποιοι Τάταροι. Τον γιάτρεψαν αλείφοντάς του τις πληγές με λίπος. Τον ζέσταναν τυλίγοντάς τον σε τσόχα. Τα υλικά αυτά θα γίνουν αργότερα ορόσημα στα έργα του. Μαζί με άλλα "φτωχά" υλικά, οργανικές ύλες, ζώα κι ενέργεια. Ο πόλεμος του κόστισε 5 τραυματισμούς, 9 μήνες σε στρατόπεδο αιχμαλώτων, τον θάνατο του καλύτερου φίλου του, τον βομβαρδισμό του σπιτιού του και πολλές ενοχές. Η κατάθλιψη θα αποτελέσει το πένθος του για την ηθική κατάπτωση του πολιτισμού.

Στο επόμενο βήμα θ' αναζητήσει μ' όλες τους τις δυνάμεις μια Επανάσταση. Μια διαφορετική θεώρηση του ρόλου, της τέχνης, της κοινωνίας, της ζωής.

clip_image008Θα επιστρατεύσει την "ανθρωπολογική" του τέχνη για την θεραπεία των κοινωνικών πληγών. Θα επιχειρήσει να μεταμορφώσει την συνείδηση των θεατών με αλληγορικές δράσεις - σοκ. Η μυθολογία, τα ανιμιστικά σύμβολα, η αλχημεία, οι σαμανιστικές τελετουργίες, η βοτανολογία, οικολογικές και θεοσοφικές αντιλήψεις θα ζυμωθούν σ' ένα ιδιόμορφο κώδικα έκφρασης. Με πάθος θα επιδοθεί στην "κάθαρση". Υλικά του θα γίνουν ακόμη και οι ήχοι, οι λέξεις.

 

 

 

  clip_image010Joseph Beuys, «Speech made during live satellite telecast of opening of documenta 6», 1977

Ο Beuys διοργάνωσε αυτήν την εκπομπή - δράση  για την  6η Documenta  στις 24 Ιουνίου 1977. Σε αντίθεση με τους άλλους συναδέλφους του καλλιτέχνες, των οποίων το έργο συνδεόταν με μέσα ενημέρωσης, ο Beuys περιορίστηκε στην παρακάτω ζωντανή, δεκάλεπτη ομιλία χωρίς σημειώσεις μπροστά στην τηλεοπτική κάμερα.

«Κυρίες και Κύριοι, Αγαπητά παιδιά! Μόλις είδατε τον Βούδα (ο Beuys αναφέρεται εδώ, στην video performance του Nam Nam June Paik «Βούδας»). Τι θα μπορούσε να μας πει ένας φίλος του Θεού και της ανθρωπότητας, μια ανθρώπινη ύπαρξη με τόση αξιοπρέπεια, για την τέχνη; Θα μας έλεγε πως η τέχνη πρέπει να απελευθερώσει τον εαυτό της από οτιδήποτε την παρεμποδίζει σήμερα, πως η τέχνη υποφέρει από αυτό το εμπόδιο, ότι η ανθρωπότητα επίσης υποφέρει, αλλά και το μέλλον της ανθρωπότητας υποφέρει από αυτό το εμπόδιο.

Θα μας έλεγε πως η τέχνη θα πρέπει να απελευθερώσει κάτι που θα μπορούσε να αποτελέσει μια νέα μορφή τέχνης. Θα έλεγα πως αυτό το κάτι είναι η κοινωνική γλυπτική, το έργο τέχνης, μιας τέχνης που δεν θα αναφέρεται πλέον αποκλειστικά στον κόσμο της σύγχρονης τέχνης, στον καλλιτέχνη, αλλά θα αντιλαμβάνεται την έννοια της τέχνης, ως μια έννοια που αφορά τον καθένα μας και συνδέεται με το σημαντικό ερώτημα και το πρόβλημα του κοινωνικού οργανισμού στον οποίο ζουν οι άνθρωποι.

Joseph_Beuys_01-k                                                                          Joseph Beuys, Capri Battery, 1985

Χωρίς αμφιβολία, μια τέτοια σηματοδότηση της τέχνης δεν θα αναφερόταν  πλέον αποκλειστικά στους ειδικούς, μέσα στον σύγχρονο κόσμο της τέχνης, αλλά θα επεκτεινόταν σε ολόκληρο το έργο της ανθρωπότητας.- Η αναφορά στο σύνολο του έργου της ανθρωπότητας σημαίνει πως η τέχνη πρέπει να συνδεθεί με όλους εκείνους τους τομείς στους οποίους, θα μπορεί ο καθένας, με μια ελεύθερη απόφαση, να προβεί σε δημιουργικές μορφές έκφρασης, μιας δυναμικής ανθρώπινης αρετής, που θα οδηγήσει σε μια μελλοντική δομή στηριγμένη στην Ελευθερία.

Γιατί  τι θα ήταν  η τέχνη χωρίς την έννοια της ελευθερίας...Ποια πράγματα θα σηματοδοτούσε η έννοια της ανθρώπινης δημιουργικότητας χωρίς την έννοια της ανθρώπινης ελευθερίας; Έτσι, λοιπόν, το θέμα σήμερα είναι να κατακτήσουμε την έννοια της κουλτούρας, μια έννοια πιο ολοκληρωμένης πνευματικότητας, από αυτή που ισχύει σήμερα.”

Η Επανάσταση είμαστε εμείς. clip_image012 Ο Beuys πάντα έλεγε πως το σημαντικότερο πράγμα στην ζωή του ήταν η διδασκαλία. Έτσι δεν είναι καθόλου παράξενο που αποκαλούσε "δράσεις" τόσο τα μαθήματα που έκανε στην Ακαδημία Καλών Τεχνών του Ντύσελντορφ, όσο και τις συζητήσεις περί πολιτικής και τέχνης στο Γερμανικό κόμμα φοιτητών που ίδρυσε το '67, ακόμη και την επαφή του με τον Δαλάι Λάμα  το 1982.

Το '62 θα ιδρύσει (με τους Nam June Paik και τον Μaciunas) το διεθνές ρεύμα Fluxus (Ρέον) από την φράση του Ηράκλειτου "Τα πάντα ρει". Μια αντιεγωϊστική, διεθνιστική πλατφόρμα θα συνδέσει καλλιτέχνες, φιλόσοφους και δημοσιογράφους γύρω από την άποψη "Ζωή και τέχνη είναι ένα. Καλλιτέχνες είναι όλοι όσοι ανεξαρτήτως επαγγέλματος ασκούν δημιουργική δραστηριότητα".

Ο Beuys θα το πάει παραπέρα: "Η επανάσταση είμαστε εμείς, η δυνατότητα να διευρύνουμε τις αντιλήψεις μας".

Οι πρώτες δράσεις του ('63) θα είναι αλλοιωμένες συνθέσεις για πιάνο. Θ' ακολουθήσει η "καρέκλα με λίπος" ('64) κι η δράση του ως στυλίτης.                                                                                                                        ‘fat chair’ by joseph beuys, 1964

clip_image014 Το '65 θα εξηγήσει "τους πίνακες σ' έναν νεκρό λαγό". Πασαλείβει το κεφάλι του με μέλι και φύλλα χρυσά και κάθεται σ' ένα σκαμνί κρατώντας τον λαγό στην αγκαλιά του, σαν μωρό. Ύστερα σηκώνεται, περιφέρεται από ένα μαυροπίνακα σ' άλλον ψιθυρίζοντας ακατάληπτα λόγια στον λαγό.

Στ΄΄ις εύλογες απορίες ενός θεατή θα απαντήσει: "Το μέλι είναι μια ζωντανή ουσία, προϊόν της συνεργασίας των μελισσών. Το χρησιμοποίησα στο κεφάλι για την συμβολική αναζωογόνηση της σκέψης που πρέπει να σταματήσει να εκφράζει νεκρές απόψεις στην πολιτική και την παιδαγωγική. Ο λαγός, σύμβολο αναγέννησης κάνει εκείνο που ο άνθρωπος κάνει πνευματικά, σκάβει εσωτερικά, στη γη. Πιστεύω πως ακόμη κι ένα νεκρό ζώο μπορεί να έχει μεγαλύτερη δύναμη διορατικότητας από κάποια ανθρώπινη θέση πείσμονος λογικής".

Θα ακολουθήσουν κι άλλα δρώμενα του Beuys. Σ' ένα απ' αυτά θα εισπράξει και μια γροθιά. Το '70 θα ιδρύσει μια οργάνωση "άμεσης δημοκρατίας" κι ύστερα ένα "Ελεύθερο Πανεπιστήμιο Δημιουργικότητας". Το '72 θα εκδιωχθεί από καθηγητές αλλά θα δικαιωθεί μετά στα δικαστήρια. Το 1979 θα αποτελέσει ιδρυτικό μέλος του πρώτου Οικολογικού κόμματος παγκοσμίως. Των Πράσινων της Γερμανίας με το οποίο κατέβηκε ως υποψήφιος το 1980.

 

clip_image016

To 1969 σε μια συνέντευξή του στο περιοδικό Artforum, ο Beuys είπε: "Το να είμαι δάσκαλος είναι το σημαντικότερο έργο που έχω κάνει."

                                                                                    February 1972

 

 

 

 

 

Πολλοί αναρωτήθηκαν κατά καιρούς, ποιές ήταν οι πνευματικές πηγές αυτού του χαρισματικού καλλιτέχνη που άλλαξε την ρότα της σύγχρονης τέχνης.. Πνευματικοί «μέντορες» του Beuys ήταν οι: Rudolf Steiner, Carl Jung, Novalis, Schiller, Leonardo da Vinci, James Joyce κι ο αλχημιστής θεραπευτής του 16ου αιώνα Παράκελσος.

clip_image020Το '74, στην Νέα Υόρκη θα κλεισθεί. για μέρες μ' ένα κογιότ σ' ένα κλουβί. Η δράση αυτή άφησε εποχή. Ονομάστηκε ειρωνικά "Μου αρέσει η Αμερική και της αρέσω". Σχολίαζε την σφαγή των Ινδιάνων, (το κογιότ είναι το ιερό τους ζώο) και συμβολικά την σφαγή στο Βιετνάμ. Φτάνοντας στο αεροδρόμιο ο Μπόυς αρνήθηκε να δει ο,οτιδήποτε στην Αμερική εκτός από το κογιότ. Έκλεισε τα μάτια, τυλίχτηκε στην τσόχα του και για να μην πατήσει αμερικανικό έδαφος, μεταφέρθηκε με φορείο ως την γκαλερί!! Απόλυτα συμβολική ενέργεια.. Εκεί τον περίμενε το άγριο κογιότ. Το ζώο θα τρεφόταν κανονικά και θ' αποπατούσε πάνω σ' εφημερίδες της Wall Street Journal, σύμβολο της αμερικανικής οικονομικής ισχύος. Τελικά κατάφερε να το εξημερώσει με τη φωνή του, τους ήχους ενός μεταλλικού τριγώνου και παιχνίδια με μια μαγκούρα. Φεύγοντας τον παρέλαβε και πάλι φορείο.

clip_image022

Ο Beuys σκεπασμένος ολόκληρος στο φορείο φτάνοντας στο αεροδρόμιο της Ν. Υόρκης προκειμένου να μην πατήσει Αμερικανικό έδαφος.

Ενοχλημένοι οι Αμερικάνοι κριτικοί τον είπαν τσαρλατάνο.

Τέσσερις μήνες πριν πεθάνει ('86) έκανε στην Ιταλία την τελευταία του εγκατάσταση. Σε δυο γυάλινες βιτρίνες (συμβολικά φέρετρα) μάζεψε όλη την ιστορία του.

Έβαλε μέσα την μακριά γούνα που φορούσε στην κατάληψη της Ακαδημίας του Ντύσελντορφ (όταν τον έδιωξαν από καθηγητή), το σακίδιο πλάτης του (που φορούσε ως "αλιεύς ψυχών"), ένα πέτρινο νόμισμα, κομμάτια λίπους, δύο μπαστούνια, πένσες για μετάδοση ηλεκτρισμού και μια προτομή ενός γερμανού επαναστάτη που έδρασε στην Γαλλική επανάσταση.

clip_image024

Η προτομή απεικόνιζε ένα συμπατριώτη του που πριν απαγχονιστεί στην γκιλοτίνα είπε στο συγκεντρωμένο πλήθος "Κύριοι, κοιτάξτε προσεκτικά αυτό εδώ το κεφάλι¨ γιατί δεν θα το ξαναδείτε ποτέ!".

Ο Beuys έβγαλε τελικά "λάδι από το ξύδι". Ο πόνος, ως "ύβρις" έγινε κάθαρση. Η κατάπληξη, δράση. Τέχνη και ζωή αντάλλαξαν ταυτότητες.

clip_image026Joseph Beuys
From the action
Iphigenia/Titus Andronicus, May 29-30, 1969
Experimenta 3, Frankfurt/Main, Germany
Photograph by Ute Klophaus, Wuppertal

 

 

Ως οραματιστής, έδρασε ενάντια στην πεισματάρικη εκείνη νοητική στάση που αποβίβασε μεν τον άνθρωπο στο φεγγάρι αλλά άφησε πίσω την ουσία του. Το ρηξικέλευθο και το ασίγαστο των δράσεών του χτυπούν διασκορπιστικά την αμηχανία μας που θέλει μόνον παγιοποιημένους ρόλους. Ο καλλιτέχνης ως ένας στεγνός επαγγελματίας, ή το έργο τέχνης ως ένα απλό προϊόν στο χρηματιστήριο δυστυχώς αποξενώνονται από την πραγματική έννοια άνθρωπος.

 

clip_image028Ο Beuys, φυτεύοντας βελανιδιές, ζήτησε μια νέα σπορά συνείδησης. Να μην καθόμαστε άναυδοι μπροστά στο σάρωμα της τεχνοκρατίας που στο όνομα της «ανάπτυξης» αφήνει πίσω της καμένη ανθρωπιά. Η προκρούστεια λογική, οι περιοριστικές ταυτίσεις ειδικά στην τέχνη είναι εμπόδια. Μόνον μια γωνιά του ανθρώπινου μυαλού μπορεί να πουλήσει έναν Βαν Γκογκ 50 εκατομμύρια δολάρια. Κι αυτό γιατί δεν ξέρει τι άλλο να τον κάνει..

clip_image030

Plight, 1958/1985, installation: 43 rolls of felt, piano, black table, thermometer, 310 x 890 x 1813 cm, Georges Pompidou Center, Paris

Η φαινομενικά υπερβολική δραστηριότητα του Beuys που δημιούργησε πυρακτωμένες στιγμές στα μουσεία ραβδοσκοπεί τον τόνο της δικής μας δυνατότητας, για δράση αφού "όλοι οι άνθρωποι είναι καλλιτέχνες.» Η καρδιά της δημιουργίας ζητάει μόνον να μεταλαμπαδευτεί.

clip_image032Joseph Beuys
«Beuys und Wolfgang Feelisch»

O Joseph Beuys υπογράφοντας αντίγραφα της “διαίσθησης” το 1972, μαζί με τον Wolfgang Feelisch, που εξέδωσε τα πολλαπλά. Ο Beuys μόλις είχε απολυθεί από καθηγητής γλυπτικής της Ακαδημίας Καλών Τεχνών του Düsseldorf, επειδή είχε βάλει υπό την σκέπη του φοιτητές που η ακαδημία είχε απορρίψει. Ο Beuys απάντησε επαναλαμβάνοντας τις κατηγορίες  μπροστά από το κτίριο της ακαδημίας, και με τα κουτιά «διαίσθησης» του συνέχισε να διαδίδει τις απόψεις του για μια νέα λειτουργία της τέχνης έξω από το θεσμικό πλαίσιο.

 

clip_image034                                                                               

                clip_image038

                                  Joseph Beuys, The Pack, 1969                                               We Can't Do it without the Rose.  1972

                                                                                                                                       

clip_image040

Ο Joseph Beuys  είχε πει επανειλημμένως, ότι η τέχνη του είχε σκοπό να ανακινήσει στους ανθρώπους μια «πνευματική αντίδραση," και πως ο ρόλος του ήταν να παράσχει «τα μέσα προκειμένου να επισημάνει ότι ο άνθρωπος είναι ένα δημιουργικό ον."

Για τον Beuys, "Η τέχνη δεν προορίζεται στο να παρέχει γνώση με άμεσο τρόπο. Αλλά παράγει βαθύτερες αντιληπτικές εμπειρίες… Η τέχνη δεν είναι εκεί για να την καταλάβουμε απλά, διαφορετικά δεν θα είχαμε καμιά ανάγκη για τέχνη”

Beuys Revolution Exhibition Preview _0WL60xYNfdl

* Το πολιτικό μανιφέστο του Beuys δημοσιευμένο το 1978: http://www.thinkoutword.org/resources-4/appeal-for-an-alternative-by-joseph-beuys/

                                                                 Σας ευχαριστώ για την ανάγνωση..

Παρασκευή, 7 Σεπτεμβρίου 2012

Shun Kawakami, Design With the Unconscious, Masato Hatanaka..zen and rain..

                                                                                                                                                     Της Βασιλίκας Σαριλάκη

Ένα βράδυ, είδα αυτό το βίντεο τυχαία και συγκινήθηκα πολύ..Μετά το έχασα κι ως δια μαγείας το ξαναβρήκα τώρα! Τί ευτυχία! Δεν είναι μόνο η τρυφερότητά του, η ντελικάτη έκφραση των ρευστών εικόνων, η φαντασία και η λεπτότητα των μορφών. Ούτε η δροσερή ομορφιά, η ακρίβεια στην διαμόρφωση ενός αρωματικού χώρου, το γοητευτικό άνθισμα των αριθμών που κυλάνε αβίαστα στον χώρο..Είναι ένα είδος αγνότητας της φύσης, της φύσης μας, που το ξεχνάμε διαρκώς, αλλά και η συνεχής συνειδητοποίησή μου, μετά από τόσα χρόνια που ασχολούμαι με την τέχνη, που με οδήγησε στην διαπίστωση ότι  η ψυχή είναι πολύ εύθραυστη…. πολύ περισσότερο από όσο νομίζουμε κι η ομορφιά οποιουδήποτε πράγματος που ανθίζει με αγάπη είναι αυτή που κινεί τον χώρο.. Το βίντεο είναι σαν να μιλάει για ένα ξεκίνημα ζωής, σαν να το έφτιαξε ένας πολύ νέος καλλιτέχνης αν και άρτιο.Δεν έπεσα έξω. Το βίντεο είναι προϊόν της συνεργασίας δύο νέων ανθρώπων, του Ιάπωνα καλλιτέχνη Shun Kawakami και του έξοχου συνθέτη Masato Hatanaka και είχε μεγάλη επιτυχία.. Ο  Kawakami δημιούργησε ύστερα ένα δικό του εργαστήριο design και τέχνης κι άρχισε να εκθέτει τα έργα του στο Κυότο στο Τόκυο και αλλού..

shun

anteroom_preparation_022

“Ο χώρος ανάμεσα στους αριθμούς που μετράμε..Αυτόν τον χώρο θεωρούμε χρόνο..Δημιουργήσαμε αυτόν τον χρόνο ενός χώρου, σαν μια εικόνα στον τρισδιάστατο κόσμο μας..Έντεκα "IKEBANAS" δημιουργήθηκαν στην κανονική τρισδιάστατη πραγματικότητα κι ύστερα τις τοποθετήσαμε σε έναν μεγάλο χώρο. Η κάμερα περιοδικά παρακολουθεί αυτά τα έργα σαν να πετάχτηκαν μέσα στην ροή του χρόνου, έναν παρά ένα, διαδοχικά.. Το βίντεο έλκει την έμπνευσή του από το WOW Artbook..” .Με αυτά τα απλά λόγια ο Ιάπωνας Shun Kawakami που είναι σχεδιαστής οπτικοακουστικών μέσων, καλλιτέχνης και τυπογράφος μας εξηγεί πως έκανε το χαρισματικό αυτό έργο τέχνης..

art6-9_sk-600-thumb  

letters shun  letters 2

http://www.artless.co.jp/

Από πρόσφατη έκθεση..

    shun2       des 

gold1

show 
H μουσική του παρακάτω βίντεο είναι του έξοχου συνθέτη Masato Hatanaka, συνεργάτη του Shun Kawakami . Εδώ μας χαρίζει μια αξέχαστη ατμόσφαιρα υπό τους ήχους μιας λυτρωτικής, αγέρωχης βροχής που ενώνεται μαζί με τους ήχους του πιάνου και χορεύουν μαζί, ακούγοντας ο ένας τον άλλο. Είναι αυτές οι στιγμές που αφήνεσαι εντελώς, που φεύγεις εντελώς, που ξεχνάς ποιός είσαι αλλά υπάρχεις περισσότερο ζωντανός κι ανθρώπινος παρά ποτέ..Είπα ανθρώπινος; Όχι. Περισσότερο φυσικός, δοσμένος εκεί από όπου ήρθες, το αιώνιο φιλόξενο σκοτάδι, δανεισμένος από την φύση, κτήμα της και χαρισμένος σ’ αυτην, ενθυμούμενος την μεγάλη μήτρα του σιωπηλού σύμπαντος όπου ανήκουμε όλοι..

http://www.hatanakamasato.net/

Ακολουθεί ένα βίντεο που είναι προϊόν συνεργασίας του Shun Kawakami με τον καλλιγράφο gen miyamura. Το βίντεο ακολουθεί περίπου την προηγούμενη λογική αλλά είναι περισσότερο τρισδιάστατο και δυναμικό..                         

                                        

                                     


      Εδώ βλέπουμε εικόνες από τα έργα του αφαιρετικού καλλιγράφου gen miyamura γνώστη της παράδοσης ζεν.

japanese 

Βλέποντας πρόσφατα την έκθεση Sonic/Time, και την Οπτική Ποίηση στο ΕΜΣΤ, σκέφτηκα να προεκτείνω λίγο έξω από τα σύνορά μας την σχέση εικόνας/λέξης/ποίησης σε μια σύγχρονη εκδήλωσή της..Εδώ βλέπουμε μια έκθεση που έγινε το 2010 με αφορμή το βίντεο των δύο καλλιτεχνών. Αυτό που μου άρεσε ιδιαίτερα είναι η τόσο φυσική σχέση που έχουν οι δύο καλλιτέχνες με την παράδοση τους..Δεν την σνομπάρουν καθόλου, ούτε ευνουχίζουν τον ρομαντισμό τους και την ερωτική σχέση με την τέχνη και την φαντασία τους. Ο Shun λέει πως τα κλαδιά που σχεδιάζει τα παίρνει από αρχαία δέντρα μιας αυτοκρατορικής αυλής..( μα γι’ αυτό είναι τόσο υπέροχα και περήφανα;) και ο Gen λέει πως κάνει αφαιρετική καλλιγραφία με συλλαβές του γιαπωνέζικου αλφαβήτου που είναι αυτές οι τεράστιες κηλίδες.. Αλλά όλα αυτά χωρίς την μαγεία της μίξης τους με την μουσική δεν θα μπορούσαν να δώσουν την ποίηση που βλέπουμε..Και χωρίς φυσικά την κουλτούρα της συνεργασίας που όπως βλέπετε έχουν οι Ιάπωνες κάτι που θα ήταν ενδιαφέρον να αποκτούσαμε κι εμείς..


bonsai

         
      Και ναι κι αυτό το bonsai είναι προϊόν της τέχνης του ίδιου καλλιτέχνη.. Δείτε το πως γέρνει, κι όμως είναι πανέμορφο κι αντέχει…
       Η πραγματική ομορφιά ανήκει στην αδυναμία..Αυτό μου το έμαθε πρώτος ο Juan Munoz.. Αλλά το φανταζόμουν κι από πριν..

                                                                   http://www.shokoku-ji.jp/flash/flash.html                                          

Τρίτη, 4 Σεπτεμβρίου 2012

Trolling around the 13th Venice Biennial of Architecture

biennale arxitektonikis

  Το Art Noise φιλοξενεί μια ενδιαφέρουσα ξενάγηση από τον αρχιτέκτονα Ανδρέα Αγγελιδάκη* στην 13η biennale Αρχιτεκτονικής που άνοιξε πρόσφατα τις πύλες της στην Βενετία υπό την διεύθυνση του David Chipperfield με τίτλο Common GroundΗ έκθεση θα διαρκέσει μέχρι τις 25 Νοεμβρίου 2012.  Από Ελληνικής πλευράς συμμετέχουν με το project Made in Athens διάφοροι αρχιτέκτονες και καλλιτέχνες..Παρουσιάζονται οι φανταστικές ιστορίες του Ανδρέα Αγγελιδάκη, που αφηγούνται την οικονομική κρίση μέσα από τις ιστορίες δύο κτιρίων: του ξενοδοχείου - καζίνο του Μον Παρνές και την πρότυπο πολυκατοικία «Χαρά». Ο κινηματογραφιστής 'Αγγελος Φραντζής, μέσα από 14 σταθερά κάδρα διαφορετικών μεγεθών, αφηγείται ιστορίες ενοίκων. Τη μεταμόρφωση μιας πλατείας της οδού Πανεπιστημίου, σε πισίνα προτείνει η ομάδα «Point Supreme». Η «deca Architecture» αντιπαραβάλλει τα πραγματικά υπνοδωμάτια ενός Σομαλού μετανάστη κι ενός επιχειρηματία του Κολωνακίου, αποδομώντας την ανθρωπογεωγραφία τύπων της Αθήνας. Παιδικές χαρές προτείνουν ο Stephen Buerger και η Δήμητρα Κατσώτα, την πλατεία Θεάτρου ανασχεδιάζει ο Αριστείδης Αντωνάς, την πρότασή του για τον Ελαιώνα καταθέτει ο Γιάννης Αίσωπος. Ο φωτογράφος Γιώργης Γερόλυμπος παρουσιάζει όψεις της Αθήνας, ενώ διαδηλώσεις και συγκρούσεις παρουσιάζει ο φωτορεπόρτερ Δημήτρης Μιχαλάκης. Επίσης παρουσιάζονται πολλές παρεμβάσεις στον δημόσιο χώρο αλλά και το πρόγραμμα ΚΜ Properties για την ανασυγκρότηση του Κεραμεικού και του Μεταξουργείου. Ο σχεδιασμός της έκθεσης γίνεται από τους Πάνο Δραγώνα, Άννα Σκιαδά, Βαρβάρα Χριστοπούλου, Μαρία Μπούρδη και Μαρία Χασιώτη. Την έκθεση συγχρηματοδοτούν η Ελλάδα και η Ευρωπαϊκή Ένωση και έχει την υποστήριξη του Ιδρύματος Ωνάση.

This phrase from the Belgian Pavilion in Venice, curated by AWJGGRAUaDVVTAT, perhaps best sums up the current architectural affairs. Architecture has a mission, and it has to somehow be related to economics.

"No More Play" could have been a better title for this edition of Venice, rather than Common Ground. No more fancy starchitecture, no more "look at me" buildings, maybe no more buildings at all.


Herzog and deMeuron must have missed the phonecall from Venice, and insisted on presenting their latest and fanciest, of course in typically fantastic objects and clever presentation through newspaper articles. I think it was some kind of concert hall.


                    

Valerio Olgiati gave good proportions to a rather banal idea, of the common ground of references shared between architects. (Here I was thinking that architects nowadays scrolled through their references like thumbnails in a valley of jpgs.


San Rocco had the prettiest display of them all, a table full of interesting looking models, super clever and diverse, objects that blurred the line between found and designed, just as it should be. Oh and it was something to do with collaborations.



Dubai had a catalogue to give away and large arch projections of desert beach landscapes, easy on the eyes.



Chile was all about a salt mining town somehow destroyed by it's own economy, I think. I have the catalogue, promise to check.

5 young architects bought a house in Detroit for $500! then they proceeded to do their thing in the house, creating a collage in progress, in which they lived and work in.

                                    Over at the Italia (central) pavilion a rather out of the blue Piranesi project.

MVRDV had a clever "farmville" type proposal but with spectacularly out of date graphics. Somebody fell asleep on their Windows 95


REM on the other hand was spot on as usual, with a re-evaluation of 8 post-war public sector architects, in a cool photomural installation. Would have been nice to have a take on these buildings, rather than just a look.

Somewhere in the central pavilion, a treasure trove of casabella and domus archives, not scanned but in real life paper, complete with yellowing ads and articles that never made it to the compendiums and anniversary editions.

                                                               If only I could have spent a week in there.

Over at the Spanish pavilion, Enric Ruiz Geli's Cloud 9 posse presented their very funky El Bulli foundation. I wonder if the resemblance to Pizza Hut is accidental, or?

                            elsewhere at the spanish, some techie green stuff (wait, wasn't this two biennials ago?)

One of my total favorites was Israel, which began as a museum-shop type of installation, where you could buy Yasser Arafat toy figures and little Bible notepads and cute 3D prints of oil barrels. Walking up, each of the objects assumed their position in the narrative of how Israel and all it's problems and conflicts came to be.

including a hard look at orthodox settlers and all. Somehow the combination of ultra-pop museum shop and hardcore politics seems like a very current take on the state of the world.

USA pavilion was all about urban activism and grass roots solutions to local problems, a manual for running your city.

Nordic Pavilion was more or less a collection of worldwide architectural cliches re-performed by local architects, and I dont mean this in a good way. The little bunny had to close it's eyes.

Japan had an ace pavilion as usual, with Toyo Ito organizing his younger disciples in a effort to provide architecture to the Tsunami stricken areas.

the team, which included hot favourite Sou Fujimoto, did not sign their work, but anonymously contributed to a pool of great looking solutions (they also all looked the same).

                               houses that appeared to be made of fragments of houses combined with tree trunks.

                                                                                       stacks of roofs and flowerpots

                                                                                       and stairs and roof and flowerpots

and houses that look like rocks and flowerpots, though I couldnt help but thing that people in a moment of distress just need an ISOBOX to call home. Nevertheless Japan was awesome as usual.

Another moment of grand coolness was the German Pavilion, where handsome and clever Kostantin Grcic installed a very MEMEoid space of large images with short text and these old looking rusted platforms.  "Oh these are the planks that Venice uses during Aqua Alta, we just borrowed them for the installation and will give them back in December. I didn't want to design an object for this, I prefer to use what exists."

                                       Those were perhaps the most contemporary words I heard during this trip.

         on another level of coolness, Caruso St. John architects had their own Grindr profile trolling around Venice

Belgian Pavilion, as noted before, was all about how to reconfigure the EU into a sustainable business model, curated by AWJGGRAUaDVVTAT (I cannot stop saying this)

                                                                                        the presentation was a little dry

but when you notice the single family home stuck on the back of a supermarket chain, all acquired a new gravitas (or maybe this was just my reading).


                                                 Over at the Greek Pavilion, a clever hand-drawn model from AREA

                                          bedrooms in the city describe it's population, and their means (deca)

Aristide Antonas presented a set of printouts and portfolios of recent work, cleverly reflecting the minimum budget given to participants (ouch)

our maximal to the point of illegibility contribution TROLLCASINO went way over budget Greek style, but we had fun making it, even if the subject was the current sad state of Athens.


      * Αναδημοσίευση από το blog  http://andreasangelidakis.blogspot.gr/2012/09/trolling-around-13th-venice-biennial-of.html
Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...